UMUWI AKO NANG MAAGA MULA DUBAI PARA SORPRESAHIN SI MAMA—PERO NATAGPUAN KO SIYANG NAKALUHOD, NAKA-UNIPORME NG KATULONG, HABANG ANG KUYA KO ANG UMAASTANG MAY-ARI NG ₱52 MILYON KONG BAHAY
Hindi pa naibaba ni Andrea Villanueva ang maleta niya nang makita niyang nakaluhod ang kanyang 68-anyos na ina sa malamig na marmol na sahig. Naka-itim na uniporme si Mama Lourdes. May basag na wine glass sa tabi niya. At mula sa hagdan, narinig ni Andrea ang boses ng sarili niyang kuya. —Kuskusin mo nang maayos, Ma. Kapag may mantsa pa, magagalit na naman si Bianca. Parang may biglang humigpit sa dibdib ni Andrea. Anim na taon siyang nagtrabaho sa Dubai para hindi na kailangang yumuko ng kanyang ina kaninuman. Pero pag-uwi niya, si Mama Lourdes mismo ang nakaluhod sa bahay na siya ang bumili. —Ma? Napatingala ang matanda. Ngunit sa halip na ngumiti, napaatras ito na parang may kaharap na estranghero. —Pasensya na po, Ma’am. Tatapusin ko lang po ito. Hindi nakasagot si Andrea. Tatlong simpleng salita iyon. Pero parang tatlong kutsilyong sabay-sabay na tumama sa kanya. Lumabas mula sa hagdan ang kuya niyang si Rafael, naka-bathrobe at may hawak na tasa ng kape. Biglang nag-iba ang mukha nito nang makita siya. —Andrea? Bakit nandito ka? Hindi man lang siya binati. —Bakit naka-uniporme si Mama? Napabuntong-hininga si Rafael. —Huwag kang gumawa agad ng eksena. —Tinanong kita. —Gusto niyang may ginagawa siya. Tumingin si Andrea sa kapatid. —Kaya pinagkuskos mo siya ng sahig? Bago makasagot si Rafael, bumaba mula sa second floor ang asawa nitong si Bianca. Plantsado ang buhok, naka-silk robe, at parang siya ang reyna ng buong bahay. —Dapat nagsabi ka man lang na uuwi ka —malamig nitong sabi.—Akala namin hanggang next month ka pa sa Dubai. Anim na taon nang paikot-ikot si Andrea sa Dubai, Singapore at Doha bilang regional director ng isang international hotel development company. Pero kahit nasa ibang bansa siya, hindi niya pinabayaan ang kanyang ina. Bawat buwan, nagpapadala siya ng ₱700,000. Para sa gamot. Pagkain. Kuryente. Maintenance. Driver. At para kay Cora, ang caregiver na limang araw kada linggo dapat kasama ni Mama Lourdes. Hindi lamang iyon. Pitong taon na ang nakalipas, si Andrea rin ang bumili ng bahay sa Ayala Alabang. Halos ₱52 milyon ang halaga nito. Cash. Walang utang. Walang mortgage. Isang bagay lang ang gusto niya noon. Na pagkatapos ng buong buhay na pagtatrabaho ng kanyang ina, hindi na ito kailangang mag-alala tungkol sa renta o pera. —Nasaan si Cora? —tanong ni Andrea. Biglang tumahimik ang mag-asawa. —Umalis na —sabi ni Rafael. —Kailan? —Matagal na. —Gaano katagal? —Hindi ko na maalala. Tumawa nang bahagya si Bianca. —Andrea, hindi umiikot sa schedule mo ang buhay dito. Hindi ka naman present. Puro trabaho ka. Hindi niya pinansin ang babae. Lumapit siya kay Mama Lourdes. Doon niya napansin ang panginginig ng mga kamay nito. At sa tabi ng balde, may maliit na puting kahon ng gamot. Pinulot iyon ni Andrea. Hindi pamilyar sa kanya ang pangalan ng gamot. —Ano ito? Biglang tumigas ang mukha ni Rafael. —Gamot ni Mama. —Alam ko. Ang tanong ko, sino ang nagreseta? —Doktor. Tumingin si Andrea sa kanya. —Anong doktor? Walang sumagot. Binuklat niya ang kahon. May label mula sa isang pribadong clinic sa Tagaytay. May pangalan ng doktor. May dosage. At may petsa. Labinsiyam na buwan na palang iniinom iyon ng kanyang ina. Eksaktong buwan kung kailan umano “umalis” si Cora. Huminga nang malalim si Rafael. —Andrea, kailangan mong tanggapin na tumatanda si Mama. —Anong ibig mong sabihin? —Nalilito na siya. May mga araw na hindi niya alam kung nasaan siya. May mga pinipirmahan siyang hindi niya naaalala. Napatayo si Andrea. —Ano ang pinirmahan niya? Umayos ng tindig si Rafael. Doon lamang bumalik ang kumpiyansa sa mukha nito. —Two years ago, binigyan niya ako ng authority para asikasuhin ang financial matters niya. —Anong financial matters? Itinaas ni Rafael ang mga kamay at itinuro ang paligid. Ang imported chandelier. Ang paintings. Ang grand staircase. Ang swimming pool sa likod. Ang bahay na si Andrea mismo ang pumili ng bawat detalye. —Lahat. Nakatitig lang si Andrea. Ngumiti si Rafael. —Kasama ang bahay. Napakunot-noo siya. —Ano? —Sa legal na usapan, akin na ang property na ito. Hindi nagsalita si Andrea. At iyon ang unang pagkakamali ni Rafael. Inakala nitong nabigla siya dahil talo na siya. Lumapit si Bianca. —May notarized documents kami. Huwag mong isipin na dahil ikaw ang naglabas ng pera, habang buhay ikaw ang masusunod. Dahan-dahang kinuha ni Andrea ang cellphone niya. —Sino ang tatawagan mo? —tanong ni Rafael. Nag-scroll siya sa contacts. Mikaela Santos. Corporate lawyer. At external administrator ng A.V. Prime Holdings Inc. Tumawag siya. —Mika, ako ito. I-freeze mo lahat ng bagong authority o request na konektado sa Alabang property. Kailangan ko rin ng certified copy ng title, corporate records at lahat ng attempt na ginawa para mailipat, maisanla o mabago ang ownership nitong nakaraang tatlong taon. Nawala ang ngiti ni Rafael. —Ano’ng pinagsasasabi mo? Ibinaba ni Andrea ang tawag. —Wala naman. Pagkatapos ay lumuhod siyang muli sa tabi ng kanyang ina. Maingat niyang inilagay sa bag ang kahon ng gamot. Doon niya napansin ang sulat-kamay sa gilid. Hindi pangalan ni Mama Lourdes. Isang pangalan ang nakasulat. “CORA MENDOZA.” Sa ilalim nito ay may numero ng pasyente at petsa ng admission. Nanlamig si Andrea. Hindi lamang pala konektado sa clinic ang dating caregiver ng kanyang ina. Na-admit pala roon si Cora labing-siyam na buwan na ang nakalipas. Eksaktong araw na sinabi ni Rafael na umalis ito nang walang paalam. Agad tinawagan ni Andrea ang numerong nasa lumang contact list niya. Isang ring. Dalawa. Tatlo. May sumagot. Ngunit hindi boses ni Cora. Boses iyon ng isang lalaki. —Kung ikaw po si Andrea Villanueva… matagal na po kayong hinihintay ni Cora. Napatingin si Andrea kay Rafael. At saka sinabi ng lalaki ang pangungusap na tuluyang nagpabago sa lahat. —May iniwan po siyang video para sa inyo bago siya biglang nawala…
