PART 2
Natahimik ang buong resort.
Wala ni isang nakagalaw sa ilalim ng pinalamutiang wedding arch. Ang alon lang ng dagat at ang ingay ng hangin ang naririnig sa buong dalampasigan.
Ang matandang lalaking nakatayo sa dulo ng red carpet ay walang iba kundi si Attorney Fernando Velasco—ang matalik na kaibigan at legal counsel ng aming pumanaw na ama na si Don Roberto Villareal.
Ilang taon naming hindi nakita si Attorney Velasco. Matapos mamatay ni Papa noong labindalawang taong gulang pa lamang ako, bigla na lang siyang nawala at hindi na muling nagpakita sa aming magkakapatid. Ang sabi sa amin ni Adrian noon, nag-abroad na daw ang abogado matapos nitong ibenta ang lahat ng ari-arian para sa aming mga natitirang mana.
Pero ngayon… nakatayo siya rito. Hingal na hingal. Basang-basa ng pawis ang kanyang puting polo, at ang mga mata niya ay puno ng labis na galit at dalamhati.
“Attorney Velasco…?” pabulong na banggit ni Adrian. Ang boses ng panganay kong kuya na kanina lang ay napakalakas at puno ng awtoridad, ngayon ay parang manipis na basahan na naipit sa lalamunan niya.
“Anong… anong ginagawa niyo rito?” tanong naman ni Mariel, pilit na itinutuwid ang kanyang posture habang nakahawak sa braso ni Paolo. Subalit ang pamumutla ng kanyang mukha sa ilalim ng kapal ng makeup ay hindi mailihis ng kahit anong senyas ng karangyaan.
Hindi sila sinagot ni Attorney Velasco. Sa halip, lumingon siya sa lifeguard na kasama niya.
“Nasaan si Sofia?!” sigaw ng abogado. “Nasaan ang bata?!”
Nanginig ang kamay ng lifeguard habang itinuturo ang dalampasigan—ang mismong puwesto kung saan ako inilibing ng sarili kong mga kapatid bilang isang “biro.”
“Doon po… doon po nila ibinaon ang bata,” nauutal na sabi ng lifeguard. “Sinabihan ko na po sila kanina na tumataas ang tide! Pero sinigawan lang nila ako! Sabi nila naglalaro lang daw sila!”
Nanlaki ang mga mata ni Attorney Velasco. Tumingin siya sa dalampasigan.
Ang puwesto kung saan nakalabas ang ulo ko kanina… ngayon ay tuluyan nang nilamon ng kulay-tsokolateng alon ng dagat. Ang puting bulaklak na itinaksik ni Adrian sa ibabaw ng dibdib ko ay nakalutang na lang ngayon sa tubig, inaanod palayo sa dalampasigan.
“Sofia!” sigaw ng matanda habang patakbong patungo sa dagat.
Nang makita iyon ng dalawang pulis na kasama niya, mabilis ding tumakbo ang mga ito papunta sa tubig.
“Tulungan niyo kami!” sigaw ng pulis sa mga bisita at sa resort staff. “Mabilis! Hukayin niyo ang buhangin sa ilalim ng tubig!”
Doon pa lang para bang nagising ang mga tao mula sa isang masamang panaginip. Ang mga bisita na kanina lang ay nagtatawanan at nag-iinuman ng champagne, ngayon ay nagkagulo. May mga babaeng napasigaw, may mga lalaking napatakbo patungo sa dalampasigan.
“Adrian! Nico!” sigaw ng pulis. “Hukayin niyo ang kapatid niyo!”
Si Nico ang unang gumalaw. Para siyang nawalan ng sariling pag-iisip habang patakbong lumusong sa tubig. “Sofia! Sofia!”
Nagsimulang maghukay si Nico sa ilalim ng basang buhangin. Sumunod si Paolo, na parang ngayon lang narerealize ang kabaliwang ginawa nila. Sumunod si Adrian, bagaman mabagal at parang napipilitan lamang dahil sa dami ng taong nakatingin sa kanila.
Habang nakatayo ako sa tabi ng wedding arch—ang aking espiritu na malaya nang nakakagalaw—pinanoood ko silang lahat.
Napakalaking katatawanan.
Kanina lang, nakiusap ako sa kanila. Sinabi kong mabigat ang buhangin. Sinabi kong nahihirapan na akong huminga. Sinabi kong mahal ko sila. Pero tumawa lang sila. Nag-video lang sila. Sinabi nilang nagpapakaawa lang ako para agawin ang atensyon.
At ngayon… nagkakagulo sila para hukayin ang isang bagay na matagal na nilang pinatay sa loob ng maraming taon.
“Nakuha ko na! Nakuha ko na siya!” sigaw ni Nico.
Kumapit si Nico sa ilalim ng tubig at pilit na hinila ang aking katawan pataas.
Nang lumitaw ang katawan ko sa ibabaw ng tubig, napasinghap ang buong audience.
Maputla ang aking balat. Ang aking mga labi ay kulay-beha na at medyo nanganganinag ang kaputian. Ang aking mga mata ay bahagyang nakabukas pero walang buhay na nakatitig sa langit. Ang aking bridesmaid dress na kulay peach ay punong-puno ng maitim at basang buhangin.
“Sofia! Sofia, gumising ka!” sigaw ni Nico habang pilit na inihihiga ang katawan ko sa tuyong bahagi ng dalampasigan.
Inilagay ng pulis ang dalawang daliri nito sa leeg ko. Naghintay ang lahat. Tahimik ang buong dalampasigan.
Umiling ang pulis.
“Wala nang pulse,” malamig na pahayag ng pulis. “Wala na siya.”
“Hindi! Hindi maaari!” sigaw ni Paolo. Lumuhod siya sa tabi ng katawan ko at sinimulang mag-CPR. “Sofia, huminga ka! Sofia! Diba magkaibigan tayo?! Diba ako ang kakampi mo?! Sofia, please!”
Pinaulanan ni Paolo ng bomba ang dibdib ko. Pilit niyang hinipan ang bibig ko. Pero bawat tiyansang ibinubuga niya, tubig-dagat at basang buhangin lang ang lumalabas sa aking ilong at bibig.
“Tama na, Paolo,” mahinang sabi ng pulis habang hinahawakan ang balikat ng groom. “Matagal na siyang pumanaw sa ilalim ng tubig. Naharangan ng buhangin ang respiratory tract niya. Lunod na lunod siya.”
Napaupo si Paolo sa buhanginan. Napahawak siya sa kanyang mukha habang nagsisimulang humagulhol.
Si Nico ay napaluhod din, hawak-hawak ang basang kamay ng aking katawan. “Bunso… bunso, biro lang naman ‘di ba? Bakit hindi ka nagpakita ng lakas? Bakit hindi ka humingi ng tulong?!”
Gusto kong tumawa habang nakatitig sa kanila.
Humingi ng tulong?
Nakiusap ako. Nagmakaawa ako. Pero ang sagot nila sa akin, arte lang ‘yon. Drama lang ‘yon.
Tumingin ako kay Mariel. Nakatayo pa rin siya sa malayo, hawak ang mga gilid ng kanyang mamahaling wedding gown upang hindi ito mabasa ng alon. Wala ni isang luha sa kanyang mga mata—kundi purong galit at takot dahil sa pagkasira ng kanyang pangarap na kasal.
“Bakit kailangan ninyong gumawa ng eksena sa harap ng mga bisita natin?!” galit na sigaw ni Mariel kina Nico at Paolo. “Kayo ang nag-isip ng biro na ‘yan! Bakit ako ang nadadamay ngayon?! Adrian, sabihin mo sa kanila na umalis na sila rito!”
Tumingin si Attorney Velasco kay Mariel. Ang titig ng matanda ay parang kidlat na pumatay sa natitirang kapal ng mukha ng bride.
“Walang aalis sa lugar na ito,” malamig na sabi ng abogado. “Dahil ang kasal na ito… at ang buong buhay ninyong magkakapatid… ay nakatayo sa isang napakalaking kasinungalingan.”
Lumapit ang abogado sa gitna ng venue. Inilabas niya mula sa brown envelope ang ilang mga dokumento—mga lumang papeles na may tatak ng korte, mga medikal na ulat mula sa ospital, at isang may-edad nang notebook na may balat na kulay itim.
“Nandito ako ngayon,” pahayag ni Attorney Velasco sa harap ng lahat ng bisita, “para tuparin ang huling bilin ng inyong ama na si Don Roberto Villareal. Isang bilining ibinigay niya sa akin dalawang araw bago siya pumanaw… isang bilin na pilit ninyong itinago at binaluktot para abusuhin at pahirapan ang inyong bunsong kapatid!”
Napatingin si Adrian sa abogado. “Ano… anong pinagsasasabi mo, Attorney? Matagal nang tapos ang usapin sa mana ni Papa! Nakuha na natin ang dapat nating makuha!”
“Nakuha niyo?” Natawa nang mapait si Attorney Velasco. “Nakuha niyo ang pera dahil ginawa ninyong sinungaling ang sarili ninyo! At dahil ginawa ninyong tulak at salarin ang pitong taong gulang na bata na wala namang ibang ginawa kundi mahalin kayo!”
Lumapit ang abogado sa katawan kong nakahiga sa buhangin. Tinitigan niya ang maputla kong mukha at dahan-dahang pumatak ang kanyang mga luha.
“Patawarin mo ako, Sofia,” bulong ng matanda. “Patawarin mo ako kung ngayon lang ako nakabalik. Natakot ako sa banta ng kapatid mo… pero hindi ko na kayang panatilihin ang kasinungalingang ito habang buhay.”
Humarap si Attorney Velasco sa mga bisita.
“Sa loob ng labinlimang taon,” panimula ng abogado sa malakas na boses, “ipinamukha ng pamilyang Villareal sa buong lipunan… at sa mismong utak ni Sofia… na si Sofia ang dahilan ng pagkamatay ng kanyang ina na si Donya Elena Villareal!”
Tumingin si Attorney Velasco kay Mariel at Adrian.
“Sabi ninyo, namatay si Donya Elena habang ipinapanganak si Sofia dahil ‘malas’ ang batang ito. Sabi ninyo, inagaw ni Sofia ang buhay ng inyong ina!”
“Totoo naman ‘yun!” sigaw ni Mariel. “Namatay si Mama nung lumabas ang batang ‘yan!”
“HINDI!” sigaw ni Attorney Velasco na yumanig sa buong dalampasigan. “Namatay si Donya Elena dahil sa pagsabog ng sasakyan labing-apat na taon na ang nakakalipas! At sino ang kasama niya sa sasakyang iyon?!”
Natahimik si Mariel. Lumaki ang mga mata ni Adrian.
Inilabas ni Attorney Velasco ang isang police report mula sa envelope.
“Nang araw na iyon,” pagpapatuloy ng abogado, “labintatlong taong gulang ka pa lang, Adrian. At ikaw naman Mariel, labing-isang taong gulang. Nais ninyong pumunta sa isang amusement park pero ayaw kayong payagan ng inyong ina dahil kailangan niyang alagaan ang sanggol na si Sofia.”
Tumulo ang pawis ni Adrian sa kanyang noo.
“Dahil sa galit ninyo,” sabi ng abogado habang binabasa ang lumang ulat, “pumuslit kayo sa garahe. Kinuha ninyo ang susi ng kotse ng inyong pamilya. Sinubukan ninyong paandarin ang kotse kahit hindi kayo marunong! Nabangga ninyo ang kotse sa pangunahing linya ng gas sa likod ng inyong bahay!”
Nagsimulang magbulungan ang mga bisita. Ang mga kaibigan nina Mariel at Adrian ay napatingin sa kanila nang may pagtataka at sindak.
“Nang makita ng inyong ina na nag-uumpisa nang sumiklab ang apoy sa garahe,” patuloy ni Attorney Velasco, “tumakbo siya pabalik sa loob para iligtas kayong dalawa na nakakulong sa loob ng nag-aapoy na sasakyan! Naipalabas niya kayo ni Adrian… pero bago pa siya makalabas, SUMABOG ANG GARAHE!”
“Hindi… hindi totoo ‘yan…” nauutal na sabi ni Mariel, habang nag-uumpisa nang yumugyog ang kanyang mga balikat sa takot.
“Iyon ang totoo!” sigaw ni Attorney Velasco. “Iniligtas kayo ng inyong ina! At ang sanggol na si Sofia? Nakahiga siya sa kanyang kuna sa loob ng bahay, walang kaalam-alam! Si Donya Elena ay namatay dahil sa mga sunog at sugat na nakuha niya sa pagliligtas sa INYO—ina Adrian at Mariel!”
Tumingin si Paolo kay Mariel, puno ng kalituhan at pagkabigla. “Mariel… ano ‘to? Sabi mo sa akin… sabi niyo ni Adrian… pumatay si Sofia nung ipinanganak siya?”
“Nagsisinungaling ang matandang ‘yan!” sigaw ni Mariel, tumutulo na ang mascara sa kanyang mukha. “Gawa-gawa lang niya ‘yan para sirain ang kasal ko!”
“Gawa-gawa?!” Inilabas ni Attorney Velasco ang black notebook. “Ito ang diary ng inyong ama na si Don Roberto! Dito nakasulat ang lahat ng sakit at dusa na naramdaman niya bago siya mamatay!”
Binuksan ng abogado ang notebook at binasa ang isang pahina:
“‘Oktubre 14, 2010. Hindi ko kayang tanggapin. Ang aking dalawang matatandang anak na sina Adrian at Mariel ang dahilan kung bakit nawala ang aking mahal na asawa. Pero hindi ko sila maipapakulong dahil mga bata pa sila. Kaya pinalabas kong namatay si Elena sa complications ng panganganak kay Sofia. Pero ang mas masakit… nakikita kong isinisi nina Adrian at Mariel ang lahat kay Sofia. Ginagawa nilang kasangkapan ang maliit na bata para takpan ang sarili nilang kasalanan at konsensya.’”
Napaatras si Nico. Tumingin siya kay Adrian. “Kuya… totoo ba ‘to? Si Mama… hindi namatay dahil kay Sofia? Kayo… kayo ang dahilan?”
Hindi makapagsalita si Adrian. Nakatitig lang siya sa lupa, ang kanyang mga kamay ay nanginginig nang husto.
“Nung mamatay si Don Roberto matapos ang dalawang taon,” patuloy ng abogado, “hindi siya namatay sa sakit sa puso lamang. Namatay siya sa matinding depresyon dahil nalaman niyang binalak nina Adrian at Mariel na ibenta ang bahay ninyo habang nasa ospital pa siya!”
“At ang pinakamatindi sa lahat…” kinuha ni Attorney Velasco ang huling papel mula sa envelope. “Ito ang Huling Habilin at Testamento ni Don Roberto Villareal.”
Natahimik ang lahat.
“Sa testamentong ito na nakarehistro sa korte labinlimang taon na ang nakararaan,” pahayag ng abogado, “inilagay ni Don Roberto na ANG LAHAT ng ari-arian ng pamilya Villareal—ang ancestral house sa Forbes Park, ang mga lupain sa Tagaytay, ang shares sa kumpanya, at ang bank accounts na nagkakahalaga ng mahigit Dalawang Daan at Limampung Milyong Piso—ay IISANG TAO LAMANG ANG NAGMAMANA.”
Tumingin si Attorney Velasco kay Sofia na nakahiga sa buhanginan.
“Ang lahat ng iyon ay ipinamana ng inyong ama kay SOFIA VILLAREAL.”
Parang pinagsakluban ng langit at lupa sina Adrian at Mariel.
“Hindi maaari ‘yan!” sigaw ni Adrian, pilit na inagaw ang papel pero mabilis siyang hinarangan ng dalawang pulis. “Kami ang matatanda! Kami ang nagpalaki sa kanya! Kami ang may karapatan sa pera ni Papa!”
“Walang karapatan ang mga taong pumatay sa sarili nilang magulang!” sigaw ni Attorney Velasco. “Inilagay ng inyong ama ang isang probisyon sa habilin: Kapag napatunayan na naging masama sina Adrian at Mariel kay Sofia, o kapag sinubukan ninyong agawin ang mana, mawawalan kayo ng kahit isang sentimo. At ang tanging paraan para makuha ninyo ang pera… ay kung MAMATAY SI SOFIA BAGO SIYA MAG-TWENTY FIVE YEARS OLD NANG WALANG TAGAPAGMANA!”
Napatingin ang lahat ng tao sa venue kina Adrian at Mariel.
Ang buong paligid ay napuno ng matinding pagkabigla at pagkasuklam.
Dahil sa sandaling iyon… naintindihan na ng lahat.
Hindi lang ito isang “simpleng biro sa beach.”
Hindi lang ito isang “prank sa bridesmaid.”
Ito ay isang planadong pagpatay.
Isang malamig, walang awa, at masamang balak para tuluyang alisin sa mundo si Sofia—ang batang ginawa nilang alipin, ang batang pinagmulan ng lahat ng kanilang sisi, at ang batang tanging nakatayo sa pagitan nila at ng daan-daang milyong piso!
“Kaya pala…” pabulong na sabi ni Paolo, ang kanyang boses ay puno ng kilabot habang nakatitig kay Mariel. “Kaya pala pumayag ka na ibaon namin si Sofia sa buhangin… Kaya pala ayaw mo siyang pahukay nung nakiusap ang lifeguard… Kaya pala sinabi mong ‘continue the ceremony’ nung nakita mong hindi na siya gumagalaw sa drone…”
Umoobserba si Paolo kay Mariel na para bang ngayon lang niya nakita ang totoong anino ng babaeng pakakasalan niya.
“Gusto niyo siyang mamatay!” sigaw ni Paolo. “Gusto niyo siyang malunod para sa pera!”
“Hindi Paolo! Hindi totoo ‘yan!” umiyak si Mariel, pilit na humawak sa kamay ni Paolo. “Mahal kita, Paolo! Ginawa ko lang ‘to para sa ating dalawa! Para magkaroon tayo ng magandang buhay!”
Itinulak ni Paolo si Mariel nang napakalakas dahilan upang mapaupo ang bride sa maruming buhanginan, punong-puno ng dumi ang kanyang mamahaling puting gown.
“Huwag mo akong hahawakan!” diring-diri na sigaw ni Paolo. “Napakasama mong tao! Napakasama ninyong lahat!”
Tumingin si Paolo sa aking katawan. Lumuhod siya muli at pilit na niyakap ang malamig kong labi.
“Sofia… patawarin mo ako…” humahagulhol na sabi ni Paolo. “Patawarin mo ako kung hindi kita pinanigan… Patawarin mo ako kung nakipagtawanan ako sa kanila habang nahihirapan ka… Ako ang dapat protektahan ka pero ako pa ang sumira sa ‘yo…”
Pinanoood ko si Paolo.
Naramdaman ko ang matinding sakit sa aking dibdib—hindi dahil sa buhay pa ako, kundi dahil sa wakas, narinig ko rin mula sa kanya ang mga salitang matagal ko nang pinapangarap. Pero huli na ang lahat.
Namatay na ako.
Namatay ako sa ilalim ng malamig at basang buhangin, habang ang taong minahal ko nang buong buhay ko ay nakatayo sa malayo at nakikipagtawanan sa aking mga mamatay-tao.
Lumapit ang dalawang pulis kina Adrian at Mariel.
“Adrian Villareal at Mariel Villareal,” malamig na pahayag ng pulis habang inilalabas ang dalawang pares ng pusa o handcuffs. “Inaaresto namin kayo sa kasong Negligent Homicide, Murder under Conspiracy, at Fraud.”
“Bitawan niyo ako!” sigaw ni Mariel habang pilit na nagpumiglas. “Kasal ko ngayon! Hindi niyo pwedeng gawin sa akin ‘to! Ako ang victim dito! Sinira ni Sofia ang araw ko!”
“Manahimik ka!” sigaw ng isang bisita mula sa audience.
“Mga demonyo kayo!” sigaw pa ng isa pang bisita. “Pinatay niyo ang sarili ninyong kapatid!”
Nagsimulang magmurahan ang mga tao sa paligid. Ang mga tinuturing nilang elite na kaibigan at bisita ay isa-isang tumalikod at naglakad palayo sa venue, nag-iiwan ng mga salita ng pagkasuklam at dumi sa pangalan ng pamilya Villareal.
Pinasok ng mga pulis sina Adrian at Mariel sa police car. Si Nico naman ay nanatiling nakaluhod sa tabi ng katawan ko, hinahampas ang sarili niyang mukha sa matinding pagsisisi.
“Patawarin mo ako, Sofia… patawarin mo si Kuya Nico…” umiiyak na sigaw ni Nico. “Bakit hindi ko nakita?! Bakit nakiisa ako sa kanila?!”
Tumingin ako kay Attorney Velasco.
Inilagay ng abogado ang kanyang kamay sa ibabaw ng kumot na ipinatakip sa katawan ko habang isinasakay ako sa ambulansya.
“Wala ka nang dapat ipag-alala, Sofia,” mahinang bulong ng abogado habang nakatingin sa langit. “Ang lahat ng perang iniwan ng tatay mo… ay mapupunta sa isang charity para sa mga batang ulila at inaabuso. Walang makukuha kahit isang sentimo ang mga kapatid mo. At sisiguraduhin kong sa kulungan sila mabubulok.”
Naramdaman ko ang isang napakahinang hangin na pumaligid sa akin.
Ang hangin ay hindi na malamig. Ito ay mainit, malambot, at puno ng kapayapaan.
Tumingin ako sa huling pagkakataon sa dalampasigan ng Batangas.
Nakita ko ang nasirang wedding arch. Nakita ko ang nakakalat na mga bulaklak at basag na baso ng champagne. Nakita ko si Paolo na nakaupo sa buhangin, nag-iisa, umiiyak habang hawak ang basang puting bulaklak na itinaksik sa akin kanina.
At nakita ko ang dalawang taong matagal ko nang gustong makita.
Sa dulo ng dalampasigan, nakatayo ang isang lalaki at isang babae na parehong nakasuot ng puting damit. Sila ay nakangiti sa akin, nakaladlad ang mga kamay.
Si Mama. At si Papa.
Wala nang galit sa mga mata nila. Wala nang sakit. Purong pagmamahal lamang.
“Halika na, Sofia,” tila bulong ng hangin sa aking tainga. “Oras na para umuwi.”
Ngumiti ako. Ang ngiting ito ay hindi na tulad ng ngiti ko noong buhay pa ako—hindi na ito ngiti ng pagtatakip ng sakit, hindi na ito ngiti para lang tanggapin ng ibang tao.
Ito ay ang unang totoong ngiti ng aking kaluluwa.
Tinalikuran ko ang beach resort. Tinalikuran ko ang pamilyang sumira at pumatay sa akin. At dahan-dahan, lumakad ako patungo sa liwanag, kasama ang aking tunay na mga magulang na matagal nang naghihintay sa akin.